برای اتصال به سرور مجازی از گوشی به یک برنامهٔ کلاینت SSH نیاز دارید و همان سه اطلاعاتی که روی کامپیوتر لازم است: آدرس IP، نام کاربری و رمز یا کلید. کار شدنی و در عمل پایدار است، اما محدودیتهایی دارد که بهتر است از ابتدا بدانید تا در موقعیت اضطراری غافلگیر نشوید.

این راهنما هم روش اتصال را میگوید و هم اینکه در عمل کدام کارها را روی گوشی انجام دهید و کدام را نه.
چه چیزی لازم دارید
- IP سرور از پنل سرویسدهنده
- نام کاربری — معمولاً
rootیا کاربری که خودتان ساختهاید - رمز یا کلید SSH
- پورت SSH — پیشفرض ۲۲، و اگر عوضش کردهاید همان شماره
اگر اینها را ندارید، پیش از نصب هر برنامهای از پنل سرویسدهنده برشان دارید؛ بیشتر شکستهای اتصال از اینجاست، نه از برنامه.

اندروید
چند کلاینت رایگان و قابل اتکا وجود دارد؛ Termius و JuiceSSH از شناختهشدهترینهایند و هر دو برای کار معمول کافیاند. مراحل در همه مشابه است:
- یک اتصال یا Host جدید بسازید.
- IP را در فیلد آدرس و شمارهٔ پورت را در فیلد پورت بگذارید.
- نام کاربری را وارد کنید و روش احراز هویت را رمز یا کلید انتخاب کنید.
- اتصال را ذخیره و اجرا کنید.
در اولین اتصال، برنامه اثر انگشت سرور را نشان میدهد و تأیید میخواهد. اگر بعدها همین پیام با عبارت تغییر کلید تکرار شد و شما سرور را بازنصب نکرده بودید، تأیید نکنید و از شبکهٔ دیگری امتحان کنید.

آیفون
روی iOS همان Termius در دسترس است و گزینههای دیگری مثل Blink Shell هم وجود دارد. مراحل ساخت اتصال دقیقاً مشابه اندروید است.
یک محدودیت iOS که باید بدانید: سیستمعامل برنامههای پسزمینه را محدود میکند، پس اگر از برنامه خارج شوید یا گوشی قفل شود، نشست SSH ممکن است قطع شود. راهحلش در بخش بعد است.
کاری که اتصال موبایل را قابل استفاده میکند
قطع شدن نشست روی موبایل عادی است: شبکه از وایفای به داده سوئیچ میشود، گوشی قفل میشود، یا تماس میآید. اگر دستور طولانی در حال اجرا باشد، با قطع نشست نیمهکاره میماند.
راهحل یک ابزار است: tmux. روی سرور نصبش کنید و هر بار که وصل شدید با tmux attach به نشست قبلی برگردید، یا با tmux یکی بسازید. دستورها داخل tmux اجرا میشوند و با قطع شدن اتصال، همانجا روی سرور به کارشان ادامه میدهند.
این یک تغییر کوچک است که تفاوت بین «کار با گوشی غیرممکن است» و «کار با گوشی قابل اتکاست» را میسازد.

کلید SSH روی گوشی
اگر ورود با رمز را روی سرور بستهاید که کار درستی است باید کلید داشته باشید. دو راه دارید:
ساخت کلید تازه روی خود گوشی. کلاینتها این امکان را دارند. کلید عمومی تازه را باید یک بار به سرور اضافه کنید، که برای آن به یک دسترسی موجود نیاز دارید. این روش امنتر است چون کلید خصوصی هیچوقت از گوشی بیرون نمیرود.
انتقال کلید موجود از کامپیوتر. سریعتر است ولی یعنی کلید خصوصی شما از یک مسیر دیگر عبور میکند. اگر این کار را میکنید، آن را از طریق پیامرسان یا ایمیل نفرستید.
در هر دو حالت، روی خود کلید رمز عبور بگذارید و قفل گوشی را فعال نگه دارید. گوشی گمشده با کلید بیرمز یعنی دسترسی کامل به سرور.
چه کارهایی را روی گوشی انجام دهید
| کار | روی گوشی | دلیل |
|---|---|---|
| ریاستارت یک سرویس | مناسب | یک دستور کوتاه |
| دیدن لاگ و وضعیت منابع | مناسب | فقط خواندن است |
| آزاد کردن فضای دیسک پرشده | مناسب | چند دستور مشخص، و معمولاً فوری لازم است |
| ویرایش فایل کانفیگ طولانی | اجتناب کنید | ویرایش در صفحهٔ کوچک، منبع خطای تایپی است |
| بهروزرسانی بزرگ یا تغییر تنظیمات SSH و فایروال | اجتناب کنید | اگر دسترسی قطع شود، ابزار نجات ندارید |
| انتقال حجم بالای فایل | اجتناب کنید | شبکهٔ موبایل ناپایدار است |
قاعدهٔ ساده: روی گوشی کارهایی را انجام دهید که اگر نیمهکاره بمانند چیزی خراب نمیشود. تغییراتی که میتوانند دسترسی را قطع کنند، برای زمانی بگذارید که کامپیوتر و کنسول سرویسدهنده در دسترس است.
خطاهای رایج
| پیام | علت | کار بعدی |
|---|---|---|
| Connection timed out | IP اشتباه، سرور خاموش، یا پورت بسته | IP را از پنل بررسی کنید و وضعیت سرور را ببینید |
| Connection refused | سرویس SSH در حال اجرا نیست یا پورت فرق دارد | شمارهٔ پورت را درست بدهید؛ در غیر این صورت از کنسول وارد شوید |
| Permission denied | رمز اشتباه، یا سرور فقط کلید میپذیرد | با کلید وصل شوید |
| اتصال برقرار میشود و سریع قطع میشود | محدودیت پسزمینهٔ گوشی | از tmux استفاده کنید و برنامه را باز نگه دارید |
| فقط روی وایفای کار میکند، روی داده نه | محدودیت شبکهٔ اپراتور روی آن پورت | پورت دیگری برای SSH در نظر بگیرید |
| هشدار تغییر کلید سرور | سرور بازنصب شده، یا مسیر اتصال امن نیست | اگر بازنصب نکردهاید تأیید نکنید و از شبکهٔ دیگری تست کنید |
اگر هیچکدام کار نکرد
وقتی سرور بالا نمیآید یا تنظیمات SSH را اشتباه عوض کردهاید، کلاینت موبایل کمکی نمیکند. در این حالت کنسول سرویسدهنده — معمولاً VNC در پنل — تنها راه ورود است و از مرورگر گوشی هم باز میشود، هرچند کار با آن روی صفحهٔ کوچک سخت است.
برای درک بهتر نحوه عملکرد و مدیریت سرور، پیشنهاد میکنیم مقاله سرور مجازی چیست را بخوانید. اگر قصد خرید سرور مجازی دارید و میخواهید از طریق گوشی به آن متصل شوید، موقعیت جغرافیایی سرور را هم در نظر بگیرید. برای کاربران داخل ایران، انتخاب سرور مجازی ایران معمولاً تأخیر کمتری ایجاد میکند و کار با ترمینال را روانتر میسازد. برای آشنایی بیشتر با عوامل مؤثر بر سرعت پاسخگویی سرور نیز مقاله پینگ و تأخیر شبکه را ببینید.
